Robert Francis Prevost urodził się 14 września 1955 r. w Chicago, USA. Jest synem Louisa Mariusa Prevosta (1920-1997) i Mildred Agnes Martínez (1911-1990), oboje również urodzeni w Chicago. Pobrali się 29 stycznia 1949 r. w katedrze Najświętszego Imienia Jezusa w Chicago.
Jego ojciec, pochodzenia francusko-włoskiego, był weteranem marynarki wojennej Stanów Zjednoczonych z II wojny światowej, który później został superintendentem okręgu szkolnego Brookwood 167 w Glenwood w stanie Illinois. Jego matka, bibliotekarka zaangażowana w życie parafii, była kobietą z narodu Metysów z Luizjany, kreolskiego pochodzenia, a dwie z jej sióstr były zakonnicami. Ukończyła DePaul University, uzyskując tytuł licencjata bibliotekoznawstwa w 1947 r.
Jego dziadek ze strony ojca, Jean Lanti Prevost, alias John R. Prevost, urodzony w Turynie we Włoszech i zmarły w Detroit w 1960 r., był profesorem języków romańskich.
Jego babcia ze strony ojca, Suzanne Louise Marie Fontaine, urodzona w Le Havre we Francji i zmarła w Detroit w 1979 r., była Francuzką pochodzenia normandzkiego, która przybyła do Stanów Zjednoczonych w 1915 r.
Znany jako „Rob" w rodzinie i „Bob" wśród przyjaciół, jako dorosły, Robert Francis Prevost wychował się w Dolton, Illinois, przedmieściu graniczącym z daleką południową stroną Chicago, z dwoma starszymi braćmi, Louisem Martínem i Johnem Josephem, odpowiednio weteranem marynarki wojennej mieszkającym na Florydzie i emerytowanym dyrektorem szkoły mieszkającym w Chicago.
Robert śpiewał w chórze i był ministrantem, aspirując do kapłaństwa od najmłodszych lat i odprawiał Mszę św. w domu ze swoimi braćmi, na desce do prasowania, a hostią były dropsy. Każdego wieczoru po kolacji rodzina zbierała się w salonie, aby odmówić Różaniec.
W 1973 roku Prevost zapisał się na Uniwersytet Villanova, augustiański college położony w pobliżu Filadelfii, gdzie w 1977 roku uzyskał tytuł licencjata z matematyki. Wrócił do rodzinnego Hyde Parku swojego ojca, aby uzyskać tytuł magistra teologii w Katolickim Związku Teologicznym (Catholic Theological Union) w 1982 roku, i uczył fizyki i matematyki w liceum Św. Rity z Cascii w Chicago.
Uzyskał licencjat prawa kanonicznego w 1984 roku, a następnie stopień doktora prawa kanonicznego w 1987 roku, oba na Papieskim Uniwersytecie Świętego Tomasza z Akwinu w Rzymie. Jego praca doktorska była studium roli lokalnego przeora w Zakonie św. Augustyna.
1 września 1977 r. Prevost wstąpił do Zakonu św. Augustyna jako nowicjusz, mieszkając przez rok przy Kościele Niepokalanego Poczęcia NMP w St. Louis w stanie Missouri. Przeniósł się do Chicago i złożył pierwsze śluby 2 września 1978 r., a uroczyste 29 sierpnia 1981 r.
Prevost został wyświęcony na księdza w Rzymie, w kościele Santa Monica degli Agostiniani przez arcybiskupa Jeana Jadota 19 czerwca 1982 r.
Robert Francis dołączył do misji augustiańskiej w Peru w 1985 r., pełniąc funkcję kanclerza Terytorialnej Prałatury Chulucanas do 1986 r. W 1987 r. został powołany przez swój Zakon z powrotem do USA jako dyrektor powołań i dyrektor misji Prowincji augustiańskiej w Chicago.
Powróciwszy do Peru w 1988 roku, spędził dekadę na czele seminarium augustianów w Trujillo, nauczając prawa kanonicznego w seminarium diecezjalnym, pełniąc funkcję prefekta studiów, działając jako sędzia w regionalnym sądzie kościelnym i pracując w duszpasterstwie parafialnym na obrzeżach miasta.
W 1998 roku Prevost został wybrany na przeora prowincjalnego Zakonu św. Augustyna Prowincji Matki Bożej Dobrej Rady z siedzibą w Chicago, obejmując to stanowisko 8 marca 1999 roku.
Wybrany na przeora generalnego Zakonu św. Augustyna w 2001 roku, Prevost pełnił tę funkcję przez dwie kolejne, sześcioletnie kadencje do 2013 roku. Jego dwudziestominutowy wybór jest jednym z najszybszych w historii Zakonu. W latach 2013–2014 Prevost pełnił funkcję dyrektora ds. formacji w klasztorze św. Augustyna w Chicago oraz pierwszego radnego i wikariusza prowincjalnego Prowincji Matki Bożej Dobrej Rady.
3 listopada 2014 r. papież Franciszek mianował Prevosta administratorem apostolskim diecezji Chiclayo w północnym Peru. Został konsekrowany 12 grudnia 2014 r. (w święto Matki Bożej z Guadalupe) w katedrze św. Marii w Chiclayo przez arcybiskupa Jamesa Greena, nuncjusza apostolskiego w Peru. 26 września 2015 r. został mianowany biskupem Chiclayo. Zgodnie z wymogami porozumienia z 1980 r. między Stolicą Apostolską a Peru, Prevost został naturalizowanym obywatelem Peru, zanim został biskupem. 13 lipca 2019 r. Prevost został mianowany członkiem Kongregacji ds. Duchowieństwa.
15 kwietnia 2020 r. został administratorem apostolskim Callao w Peru. 21 listopada 2020 r. dołączył do Dykasterii Biskupów w Rzymie.
30 stycznia 2023 r. papież Franciszek mianował Prevosta prefektem Dykasterii Biskupów i przewodniczącym Papieskiej Komisji ds. Ameryki Łacińskiej, z tytułem arcybiskupa-biskupa emerytowanego Chiclayo. Zastąpił kardynała Marca Ouelleta, który osiągnął limit wieku. Objął urząd 12 kwietnia 2023 r. Jako prefekt odgrywa zasadniczą rolę w ocenie i rekomendacji kandydatów na biskupów na całym świecie, zyskując większą widoczność w Kościele katolickim.
30 września 2023 r. Franciszek mianował Prevosta kardynałem w randze kardynała-diakona i przydzielił mu diakonat Santa Monica degli Agostiniani. 6 lutego 2025 r. Franciszek awansował Prevosta na kardynała-biskupa, mianując go biskupem tytularnym diecezji podmiejskiej Albano.
Prevost, w wieku 69 lat, został wybrany papieżem 8 maja 2025 r., drugiego dnia konklawe, w czwartej turze głosowania, stając się pierwszym papieżem amerykańskim i peruwiańskim. Jako 267. wybrany papież jest postrzegany jako kandydat kompromisowy, zdolny do zniwelowania przepaści między obozami postępowymi i konserwatywnymi. Jednak jego przeszłe wypowiedzi i te z pierwszych dni jako papieża, sugerują, że jest on zdecydowanie „katolicki" w tendencji, tj. wierny tradycji Kościoła.
Na przykład podczas swojego pierwszego pojawienia się na balkonie Bazyliki Świętego Piotra po wyborze, Leon XIV pojawił się w tradycyjnej papieskiej czerwonej stule i mucecie, szatach, których papież Franciszek nie miał na sobie podczas swojego wyboru w 2013 r. W następną niedzielę odśpiewał modlitwę Regina coeli po łacinie. A 14 maja 2025 r. Leon XIV powiedział uczestnikom Jubileuszu Kościołów Wschodnich:
„Kościół potrzebuje was. Jak wielki jest wkład, który może nam dzisiaj dać Wschód chrześcijański! Jak bardzo potrzebujemy odzyskać poczucie misterium, tak żywe w waszych liturgiach, które angażują całą istotę człowieka, wyśpiewują piękno zbawienia i wzbudzają zdumienie nad wielkością Boga, która ogarnia ludzką małość!
Jak ważne jest, byśmy, także na Zachodzie chrześcijańskim, na nowo odkryli sens prymatu Boga, wartość mistagogii, nieustannego wstawiennictwa, pokuty, postu, płaczu za grzechy własne i całej ludzkości (penthos), tak typowych dla duchowości wschodnich! Dlatego fundamentalne jest, byście strzegli swoich tradycji, bez rozmywania ich, być może z powodu praktyczności czy wygody, aby nie zostały skażone duchem konsumpcjonizmu i utylitaryzmu. Wasze duchowości, dawne i zawsze nowe, są lecznicze".
Pierwsze słowa Leona XIII skierowane do tłumu podczas jego wyboru 8 maja z loggii (balkonu) Bazyliki Świętego Piotra napełniły nas wielką nadzieją: „Niech pokój będzie z wami wszystkimi. Najdrożsi bracia i siostry. Takie było pierwsze pozdrowienie Chrystusa zmartwychstałego, Dobrego Pasterza, który oddał życie za Bożą owczarnię. Ja także chciałbym, by to pozdrowienie pokoju dotarło do naszych serc, dotarło do waszych rodzin, do wszystkich ludzi, gdziekolwiek się znajdują, do wszystkich ludów, do całej ziemi. Pokój wam!
Taki jest pokój Chrystusa zmartwychwstałego. Pokój rozbrojony i pokój rozbrajający, pokorny i wytrwały. Pochodzi od Boga, od Boga, który kocha nas wszystkich, bezwarunkowo.…
Bóg nas miłuje, Bóg kocha nas wszystkich, a zło nie przemoże. Wszyscy jesteśmy w ręku Boga. Dlatego bez lęku, zjednoczeni, ręka w rękę z Bogiem i ze sobą nawzajem idźmy naprzód. Jesteśmy uczniami Chrystusa. Chrystus idzie przed nami. Świat potrzebuje Jego światła. Ludzkość potrzebuje Go jako pomostu, by mógł do niej dotrzeć Bóg i Jego miłość".
Papieskie emblematy Leona XIV to te, które wybrał podczas konsekracji na biskupa Chiclayo w Peru: biały kwiat lilii na niebieskim tle, przedstawiający Najświętszą Maryję Pannę pod imeniem Niepokalanego Poczęcia, patronkę diecezji Chiclayo. Dolna część przedstawia obraz przypominający Zakon Świętego Augustyna: zamkniętą księgę z sercem przebitym strzałą. Obraz ten przypomina doświadczenie nawrócenia Świętego Augustyna, które wyjaśnił słowami „Vulnerasti cor meum verbo tuo", „Przebiłeś moje serce swoim Słowem".
Jego dewiza biskupia (a teraz jego dewiza jako papieża) to: In Illo uno unum, wyrażenie zaczerpnięte z komentarza do Psalmu 127 autorstwa św. Augustyna z Hippony, przetłumaczone jako „W Tym, który jest Jeden, jesteśmy Jedno".
W wywiadzie dla mediów watykańskich w lipcu 2023 r., kardynał Prevost sam wyjaśnił swoje motto: „Jak pokazuje moje motto biskupie, jedność i komunia są częścią charyzmatu Zakonu św. Augustyna, a także mojego sposobu działania i myślenia. Myślę, że bardzo ważne jest promowanie komunii w Kościele... Tak więc, jako augustianin, promowanie jedności i komunii jest dla mnie fundamentalne. Św. Augustyn wiele mówi o jedności w Kościele i potrzebie jej przeżywania".
Na koniec, 9 maja 2025 r., zakończył homilię podczas swojej pierwszej mszy w Kaplicy Sykstyńskiej, w obecności kardynałów, odwołując się do słów św. Ignacego Antiocheńskiego:
„Jego słowa (św. Ignacego Antiocheńskiego) odnoszą się, w szerszym sensie, do nieodzownego zobowiązania każdego, kto pełni w Kościele posługę władzy: zniknąć, aby pozostał Chrystus, stać się małym, aby On był poznany i uwielbiony (por. J 3, 30), poświęcić się do końca, aby nikomu nie zabrakło możliwości poznania Go i kochania. Niech Bóg obdarza mnie tą łaską dzisiaj i zawsze, z pomocą najczulszego wstawiennictwa Maryi, Matki Kościoła".
To jest łaska, której życzymy naszemu Ojcu Świętemu Papieżowi Leonowi XIV i towarzyszymy mu naszymi najszczerszymi modlitwami.
